Διαφήμιση
Η μεταμόσχευση δίνει λύσεις στην ανεπάρκεια ζωτικών οργάνων και αποτελεί θεραπευτική επιλογή και στην ογκολογία. Επίσης έχει διερευνηθεί η δυνατότητα ίασης του διαβήτη τύπου 1 με μεταμόσχευση νησίδων του παγκρέατος, ενώ κάποιες δύσκολες συνδυαστικές μεταμοσχεύσεις γίνονται για πρώτη φορά στην πατρίδα μας. Γι αυτά και άλλα μάς μιλά ο Γεώργιος Σωτηρόπουλος, Καθηγητής Χειρουργικής και Μεταμοσχεύσεων, ΕΚΠΑ & Essen Γερμανίας, Διευθυντής της Χειρουργικής Κλινικής Μεταμόσχευσης Ήπατος και Χειρουργικής Ηπατοπαθών ΕΚΠΑ και Επιστημονικά Υπεύθυνος και Συντονιστής Διατομεακής Μονάδας Μεταμόσχευσης Ήπατος, Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών «Λαΐκόν».
Συνέντευξη στην Αλεξία Σβώλου
Στον καρκίνο του παγκρέατος και τον καρκίνο του ήπατος μετά την αφαίρεση των όγκων αν κι εφόσον είναι εγχειρήσιμοι μπορούν να αντιμετωπιστούν και με μεταμόσχευση τμήματος του οργάνου;
Στον καρκίνο του παγκρέατος δεν έχει ένδειξη η μεταμόσχευση, ακόμη και μετά από αφαίρεση τμήματος του οργάνου, λόγω της δυσμενούς πορείας της νόσου, ιδιαίτερα αν προστεθεί και ανοσοκαταστολή στον οργανισμό. Αντίθετα, στον ηπατοκυτταρικό καρκίνο, που αποτελεί τον συχνότερο πρωτοπαθή καρκίνο του ήπατος, εάν εμφανιστεί υποτροπή ή εκ νέου (denovo) εμφάνιση ηπατοκυτταρικού καρκίνου στο εναπομείναν ήπαρ, υπάρχει υπό προϋποθέσεις ένδειξη για μεταμόσχευση ήπατος.
Μπορείτε να καταγράψετε τις εξελίξεις στις μεταμοσχεύσεις συμπαγών οργάνων και συγκεκριμένα στον πνεύμονα, το ήπαρ, το πάγκρεας και την καρδιά;
Τα τελευταία έτη παρατηρείται μία συντονισμένη ανοδική πορεία στα προγράμματα μεταμόσχευσης συμπαγών οργάνων στη χώρα μας. Πέρα από τις μεταμοσχεύσεις νεφρού, στις οποίες ήδη οι επιδόσεις σε εθνικό επίπεδο ήταν πολύ καλές, τόσο στα πλαίσια μεταμόσχευσης από αποβιώσαντα δότη όσο και από ζώντα δότη, σημαντική άνοδος σημειώνεται στις μεταμοσχεύσεις ήπατος, καρδιάς, πνεύμονα και παγκρέατος. Συγκεκριμένα, για το έτος 2024 πραγματοποιήθηκαν 151 μεταμοσχεύσεις νεφρού από αποβιώσαντα δότη, 123 μεταμοσχεύσεις νεφρού από ζώντα δότη, 52 μεταμοσχεύσεις ήπατος, 23 μεταμοσχεύσεις καρδιάς, 12 μεταμοσχεύσεις πνεύμονα και μετά από αρκετό καιρό και 2 συνδυασμένες μεταμοσχεύσεις νεφρού- παγκρέατος.
Επίσης πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Αθήνα συνδυασμένη μεταμόσχευση καρδιάς-πνευμόνων στο Ωνάσειο καρδιοχειρουργικό κέντρο καθώς επίσης και συνδυασμένη μεταμόσχευση ήπατος-νεφρού στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης. Για πρώτη φορά πραγματοποιήθηκαν σε ετήσια βάση πάνω από 50 μεταμοσχεύσεις ήπατος στην Ελλάδα, καθώς και οι πρώτες 2 μεταμοσχεύσεις ήπατος από ζώντα δότη στη χώρα μας, στο Λαϊκό Νοσοκομείο, και η 1η μεταμόσχευση ήπατος μειωμένου μεγέθους σε ενήλικο ασθενή, επίσης στο Λαϊκό.
Πόσο κοντά βρισκόμαστε στην πλήρη ανάπλαση παγκρέατος από νησίδια;
Η μεταμόσχευση νησιδίων παγκρέατος έχει ενδείξεις στην αντιμετώπιση της ενδοκρινικής παγκρεατικής ανεπάρκειας, δηλαδή στη ρύθμιση των επιπέδων του σακχάρου του αίματος. Παρότι τα βραχυπρόθεσμα αποτελέσματα είναι ικανοποιητικά, οι μελέτες έχουν αναδείξει σημαντική υποχώρηση της δυνατότητας ρύθμισης και επιστροφή στην αγωγή με σκευάσματα ινσουλίνης μέσα στην πρώτη 5ετία από τη μεταμόσχευση νησιδίων παγκρέατος. Με δεδομένο ότι για την πραγματοποίηση μιας μεταμόσχευσης νησιδίων παγκρέατος θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για το σκοπό αυτό παγκρεατικά μοσχεύματα από 3 διαφορετικούς δότες με πολύ αυστηρό πρωτόκολλο προετοιμασίας, και ότι τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα δεν είναι το ίδιο ενθαρρυντικά με τα άμεσα μετά τη μεταμόσχευση, η μέθοδος αυτή παρά την αρχική αισιοδοξία δεν ανταποκρίθηκε στις αρχικές προσδοκίες και δεν κατάφερε να επικρατήσει.
Η προοπτική καλλιέργειας οργάνων δηλαδή καλλιέργειας ζώων με τα οποία έχουμε παρόμοια όργανα όπως ο χοίρος για χρήση σε μεταμοσχεύσεις αποτελεί μία ρεαλιστική επιλογή για το μέλλον;
Η προοπτική ανοσολογικής προετοιμασίας συγκεκριμένων ζώων με τον σκοπό να χρησιμοποιηθούν κάποια όργανά τους στον ανθρώπινο οργανισμό (ξενομεταμόσχευση) στα πλαίσια αυστηρού πρωτοκόλλου και προϋποθέσεων που ορίζουν οι αρχές που διέπουν τα αντίστοιχα εργαστήρια πειραματικής έρευνας είναι υπαρκτή και έχει ήδη εφαρμοστεί πρόσφατα με αισιόδοξα αρχικά αποτελέσματα. Υπάρχει βέβαια ακόμη μακρύς δρόμος που πρέπει να διανυθεί μέχρι να μπορεί να εφαρμοστεί η ξενομεταμόσχευση σε ευρεία κλίμακα.
Η τεχνητή νοημοσύνη πως μπορεί να επιταχύνει την πρόοδο στις μεταμοσχεύσεις;
Αισιοδοξούμε ότι οι εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσαν να επιταχύνουν την πρόοδο στις μεταμοσχεύσεις καθώς και σε πολλούς ακόμη κλάδους της Υγείας, χωρίς να γνωρίζουμε ακόμη επακριβώς με ποιόν τρόπο.
Ποιες μεταμοσχεύσεις δεν γίνονται αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα και πώςκαλύπτεται το κενό (με ποιες συνεργασίες με ποια κέντρα του εξωτερικού);
Αναφορικά με τις μεταμοσχεύσεις συμπαγών οργάνων αυτή τη στιγμή δεν πραγματοποιούνται στην Ελλάδα παιδιατρικές μεταμοσχεύσεις ήπατος, οι οποίες γίνονται στην Ιταλία στα πλαίσια διακρατικής συμφωνίας που έχει υπογραφεί μεταξύ των μεταμοσχευτικών οργανισμών των 2 χωρών. Επίσης μεταμοσχεύσεις λεπτού εντέρου ή πολυοργανικές μεταμοσχεύσεις κοιλιακών οργάνων, παρότι εξαιρετικά σπάνιες, καλύπτονται μέσω συνεργασιών με κέντρα των ΗΠΑ.
Μετά τη λειτουργία του Ωνάσειου Εθνικού Μεταμοσχευτικού Κέντρου πώς πιστεύετε ότι θα είναι η εικόνα των μεταμοσχεύσεων στην Ελλάδα; Θα μπορέσουμε να πρωταγωνιστήσουμε στον ευρωπαϊκό χάρτη;
Με τη λειτουργία του Ωνάσειου Εθνικού Μεταμοσχευτικού Κέντρου αισιοδοξούμε να επεκτείνουμε το πρόγραμμα της παιδιατρικής μεταμόσχευσης νεφρού και να ξεκινήσουμε πρόγραμμα παιδιατρικής μεταμόσχευσης ήπατος, προκειμένου να μην χρειάζεται να μεταβαίνουν παιδιατρικοί λήπτες στο εξωτερικό. Η λειτουργία του ΩΕΜΕΚ σε συνεργασία με τα υπάρχοντα μεταμοσχευτικά κέντρα του Λαϊκού Νοσοκομείου, του Ιπποκρατείου Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης, του Νοσοκομείου του Ευαγγελισμού, των Πανεπιστημιακών Νοσοκομείων των Πατρών και των Ιωαννίνων αναμένεται να αναβαθμίσει τη λειτουργία των μεταμοσχεύσεων συμπαγών οργάνων στη χώρα μας και να συμβάλει με τα υπάρχοντα κέντρα στη συνέχιση της θετικής πορείας στο μεταμοσχευτικό τοπίο της χώρας που παρατηρείται τα τελευταία έτη.
Διαφήμιση
